Elektrozawory NAMUR YPC 5/2 i 5/3 | Pneumatig

Elektrozawory NAMUR sterują dopływem i odpływem sprężonego powietrza w napędzie pneumatycznym wyposażonym w odpowiedni interfejs montażowy. W tej kategorii Pneumatig oferuje zawory YPC serii SN3000 i SN4000 z przyłączem G 1/4″: 5/2 monostabilne, 5/2 bistabilne oraz 5/3 z zamkniętym położeniem środkowym. Dobór zacznij od funkcji układu i zgodności mocowania, następnie sprawdź ciśnienie, przepływ oraz wykonanie cewki.

Montaż NAMUR: co sprawdzić na napędzie?

Interfejs NAMUR umożliwia zamontowanie rozdzielacza bezpośrednio przy kanałach powietrznych zgodnego napędu. Takie rozwiązanie stosuje się między innymi do napędów zaworów kulowych i przepustnic. Elektrozawór steruje tutaj powietrzem napędowym; nie jest zaworem przeznaczonym do bezpośredniego przepuszczania cieczy procesowej płynącej przez armaturę.

Samo oznaczenie G 1/4″ opisuje gwint przyłącza i nie wystarcza do potwierdzenia dopasowania. Porównaj rysunek zaworu z powierzchnią przyłączeniową napędu, rozmieszczenie kanałów, otworów mocujących i uszczelnień. Sprawdź również miejsce na korpus, cewki oraz wyprowadzenie przewodu elektrycznego. Seria SN3000 ma korpus o szerokości 23 mm, a SN4000 o szerokości 30 mm; identyczny gwint nie oznacza identycznych gabarytów.

Jeżeli napęd nie ma odpowiedniego interfejsu albo projekt wymaga rozdzielacza zamontowanego osobno, porównaj inne elektrozawory pneumatyczne. Nie dobieraj zamiennika wyłącznie na podstawie podobnego wyglądu.

5/2 monostabilny, bistabilny czy 5/3?

Oznaczenie 5/2 informuje o pięciu drogach i dwóch położeniach zaworu, a 5/3 o pięciu drogach i trzech położeniach. Wybór funkcji określa sposób przełączania obwodów napędu. Równie istotne jest zachowanie zaworu po usunięciu sygnału elektrycznego.

• YPC-SN3101-IP i YPC-SN4101-IP to zawory 5/2 monostabilne. Ich metoda powrotu wykorzystuje powietrze i sprężynę. W układzie trzeba przewidzieć położenie spoczynkowe oraz sprawdzić zachowanie napędu przy zaniku sygnału i przy zaniku ciśnienia, ponieważ są to różne sytuacje.
• YPC-SN3200-IP i YPC-SN4200-IP mają funkcję 5/2 bistabilną, bez samoczynnego powrotu do jednego położenia spoczynkowego. Sterowanie musi uwzględniać przełączanie w obu kierunkach. Nie należy traktować wyłączenia sygnału jako polecenia powrotu takiego zaworu.
• YPC-SN3303-IP i YPC-SN4303-IP są zaworami 5/3 z zamkniętym położeniem środkowym i powrotem sprężynowym. To warianty do obwodów wymagających dodatkowego położenia, w którym drogi przepływu są zamknięte.

Zamknięty środek 5/3 nie stanowi sam w sobie gwarancji dokładnego, trwałego utrzymania położenia napędu. Powietrze jest ściśliwe, a szczelność całego układu wpływa na zachowanie zatrzymanego mechanizmu. Jeżeli utrzymanie położenia ma znaczenie dla bezpieczeństwa lub dokładności procesu, potrzebne jest sprawdzenie kompletnego obwodu i odpowiednich środków podtrzymania, a nie tylko wybór symbolu 5/3.

Ciśnienie i przepływ: różnice istotne w doborze

Dla wymienionych zaworów 5/2 SN3101-IP, SN3200-IP, SN4101-IP i SN4200-IP karty podają zakres ciśnienia 1,5–10 bar. Wersje 5/3 SN3303-IP i SN4303-IP wymagają 2–10 bar. Są to zawory z pilotem wewnętrznym, dlatego dolna granica ciśnienia jest równie ważna jak dopuszczalne maksimum. Sam sygnał elektryczny nie potwierdza prawidłowego przełączenia całego układu przy niewłaściwym zasilaniu pneumatycznym.

Karty modeli 5/2 SN3101-IP i SN3200-IP podają przepływ 1000 l/min przy 5 bar, a SN4101-IP i SN4200-IP 1800 l/min przy 5 bar. Wartości te odnoszą się do wskazanych modeli i warunku ciśnienia, nie do dowolnego zaworu NAMUR. Nie należy na ich podstawie zakładać identycznych osiągów wersji 5/3 ani wyliczać gwarantowanego czasu obrotu napędu bez pozostałych danych.

Do ustalenia czasu ruchu potrzebne są między innymi objętość komór napędu, ciśnienie podczas pracy oraz opory doprowadzenia i odprowadzenia powietrza. Większy przepływ katalogowy zaworu nie usuwa ograniczenia w innym elemencie instalacji. Przy porównywaniu rozwiązań sprawdzaj także warunki pomiaru przepływu i wymagany spadek ciśnienia.

Cewka, wtyczka i warunki pracy

Dobór korpusu zaworu i dobór jego wyposażenia elektrycznego to dwa powiązane kroki. W konfiguratorze kategorii znajdują się opcje cewki, jej napięcia oraz wtyczki. Przed zamówieniem sprawdź kompletację wybranego wariantu, liczbę potrzebnych cewek, napięcie i rodzaj zasilania AC albo DC. Sama wartość napięcia bez oznaczenia AC/DC nie opisuje poprawnie wykonania cewki.

Przy wymianie wyposażenia porównaj zgodność mechaniczną i elektryczną z konkretnym zaworem; dział cewek do elektrozaworów nie oznacza, że dowolna cewka pasuje do serii SN. Jeżeli układ ma otrzymywać sygnał pneumatyczny zamiast elektrycznego, sprawdź odrębną kategorię zaworów pneumatycznych NAMUR.

Dla sześciu opisanych modeli SN karty podają temperaturę pracy 5–60°C oraz medium: sprężone powietrze i gazy obojętne. Nie oznacza to przydatności każdego zestawu zaworu, cewki i wtyczki do dowolnego otoczenia. Oznaczenie NAMUR nie zastępuje danych o stopniu ochrony elektrycznej, odporności środowiskowej ani dopuszczeniach konkretnego wykonania.

Dane potrzebne do wyboru i uruchomienia

Przygotowując zapytanie do Pneumatig, podaj model napędu, rysunek jego interfejsu, sposób działania, wymaganą funkcję zaworu, ciśnienie zasilania, oczekiwany czas ruchu i dostępne zasilanie elektryczne. Dołącz informację o temperaturze oraz wymaganym zachowaniu po zaniku prądu i powietrza. Przy wymianie istniejącego elementu pomocne są pełne oznaczenia zaworu i cewek, nie tylko nazwa NAMUR.

Przed uruchomieniem sprawdź zgodność połączeń ze schematem, szczelność montażu oraz oba kierunki ruchu napędu. Ręczne przesterowanie przyciskiem, wskazane w kartach tych modeli, służy do zmiany stanu zaworu i może wywołać ruch mechanizmu. Test wykonuj w kontrolowanych warunkach, a sposób i częstotliwość późniejszej obsługi ustal według dokumentacji urządzenia oraz warunków eksploatacji.