Ręczne zawory pneumatyczne z dźwignią

Ręczny zawór pneumatyczny z dźwignią pozwala operatorowi przełączać połączenia między zasilaniem, odbiornikiem i wydechem. Przy wyborze rozdzielacza najpierw określ funkcję 3/2, 5/2 albo 5/3 oraz zachowanie po puszczeniu dźwigni. Dopiero potem porównuj przyłącza, przepływ i sposób montażu. Zawory o takim samym gwincie mogą wywoływać zupełnie inną reakcję siłownika.

W Pneumatig znajdziesz wykonania z powrotem sprężynowym i bez powrotu, a także warianty z różnymi połączeniami w położeniu środkowym. Ta kategoria skupia zawory sterowane dźwignią. Jeżeli stanowisko wymaga innego sposobu obsługi, sprawdź zawory z przyciskiem lub pneumatyczne zawory nożne. Forma elementu sterującego nie zastępuje sprawdzenia schematu pneumatycznego.

Jaka funkcja zaworu do siłownika: 3/2, 5/2 czy 5/3?

Pierwsza liczba oznacza liczbę głównych przyłączy, druga liczbę położeń przełączania. Oznaczenie funkcji opisuje połączenia zaworu, ale nie podaje jego przepustowości ani sposobu powrotu. Dla zaworu trójpołożeniowego trzeba dodatkowo określić połączenia w położeniu środkowym.

• 3/2: trzy przyłącza i dwa położenia. Taki układ pozwala zasilać i odpowietrzać jeden przewód roboczy, np. przy sterowaniu siłownikiem jednostronnego działania. Sprawdź, czy wymagany jest wariant normalnie zamknięty, czy normalnie otwarty.
• 5/2: pięć przyłączy i dwa położenia. Dwa przyłącza robocze umożliwiają naprzemienne zasilanie komór siłownika dwustronnego działania, podczas gdy druga komora jest połączona z wydechem.
• 5/3: pięć przyłączy i trzy położenia. Dodatkowe położenie środkowe zmienia zachowanie obwodu pomiędzy dwoma kierunkami ruchu; jego funkcję trzeba dopasować do całego napędu.

Przykładem zaworu 3/2 z tej oferty jest YPC-TMV260-D-P z przyłączem G 1/8″. Karta wskazuje funkcję normalnie zamkniętą i brak mechanizmu powrotnego. To istotne rozróżnienie: oznaczenie NC samo w sobie nie oznacza, że dźwignia wróci po zwolnieniu nacisku. Przy wymianie istniejącego elementu porównaj oba te parametry ze schematem maszyny.

Powrót sprężynowy czy utrzymanie wybranego położenia?

Zawór monostabilny ma określone położenie powrotne. W wykonaniu ze sprężyną zwolnienie dźwigni powoduje powrót mechanizmu. Zawór bistabilny zachowuje wybrane położenie po przełączeniu, bez konieczności stałego przytrzymywania elementu sterującego. Nie oznacza to jednak mechanicznego unieruchomienia tłoczyska ani zabezpieczenia obciążenia.

Dobrym porównaniem są YPC-HLV310-S 5/2 ze sprężyną i YPC-HLV320-D 5/2 bez powrotu. Oba mają przyłącze G 1/8″, lecz pierwszy jest monostabilny, a drugi bistabilny. Dla obu kart podano zakres ciśnienia 0–8 bar, temperaturę 5–60°C oraz przepływ 900 l/min przy 5 bar. Są to parametry tych konkretnych modeli, nie wszystkich zaworów ręcznych.

Wybór między nimi zależy przede wszystkim od oczekiwanej reakcji obwodu po puszczeniu dźwigni. W istniejącej maszynie nie zamieniaj wersji ze sprężyną na wersję bez powrotu tylko dlatego, że pasują gwinty. Zmienia się sposób sterowania, a nie jedynie wygoda obsługi.

Co daje położenie środkowe zaworu 5/3?

Środek zablokowany zamyka drogi przepływu w zaworze. Przykładem jest YPC-HLV330-S 5/3 ze środkiem zablokowanym, z przyłączem G 1/8″ i powrotem sprężynowym. Nie traktuj takiego rozdzielacza jako gwarancji trwałego zatrzymania napędu w dowolnym punkcie. Ściśliwość powietrza i nieszczelności układu ograniczają utrzymanie położenia, szczególnie pod obciążeniem.

Wariant ze środkiem odpowietrzonym łączy przyłącza robocze z wydechem, a ze środkiem napowietrzonym doprowadza do nich ciśnienie. Te funkcje nie są zamienne. Przed zamówieniem sprawdź symbol konkretnego zaworu i przewidywane zachowanie odbiornika. Samo określenie „trzy położenia” nie mówi, co stanie się z powietrzem w komorach siłownika.

Przepływ, gwint i zabudowa zaworu ręcznego

Rozmiar przyłącza określa sposób połączenia, lecz nie wystarcza do oceny szybkości napędu. Do doboru potrzebne są także średnica i skok siłownika, wymagany czas ruchu, ciśnienie zasilania oraz warunki przepływu przez przewody i pozostałe elementy obwodu. Wartość przepływu z karty porównuj razem z podanymi warunkami pomiaru. Nie utożsamiaj liczby w l/min ze współczynnikiem Cv.

Przy montażu panelowym sprawdź rysunek wymiarowy, sposób mocowania i przestrzeń potrzebną do pełnego ruchu dźwigni. Uwzględnij również dostęp do przyłączy oraz miejsce na przewody. Wymiana zaworu na model o zbliżonej nazwie może wymagać innego mocowania lub innego prowadzenia przewodów, nawet przy zgodnym rozmiarze gwintu.

• Porównaj symbol funkcji oraz oznaczenia portów z dokumentacją instalacji.
• Sprawdź pełny zakres ciśnienia i temperatury konkretnego wykonania.
• Potwierdź rodzaj gwintu, nie tylko jego nominalny rozmiar.
• Ustal wymagania dotyczące medium, filtracji i smarowania według dokumentacji wybranego modelu.
• Przy wymianie zapisz pełny SKU i sposób powrotu starego zaworu.

Montaż, eksploatacja i dobór w Pneumatig

Przed demontażem odłącz zasilanie pneumatyczne, usuń ciśnienie zgodnie z instrukcją maszyny i zabezpiecz napęd przed niezamierzonym ruchem. Zamknięcie dopływu nie musi opróżnić wszystkich odcinków obwodu. Po montażu sprawdź połączenia oraz reakcję napędu w każdym położeniu dźwigni, także po jej zwolnieniu. Zwykły rozdzielacz ręczny nie uzyskuje funkcji zatrzymania awaryjnego wyłącznie przez ręczny sposób obsługi.

Jeśli potrzebujesz innego sposobu przełączania, szerszą ofertę znajdziesz w kategorii zaworów pneumatycznych sterowanych mechanicznie. Do zapytania do Pneumatig dołącz schemat lub zdjęcie oznaczeń obecnego zaworu, parametry siłownika, ciśnienie robocze i opis oczekiwanej reakcji po puszczeniu dźwigni. Pozwala to porównać właściwe wykonania oraz dobrać produkt do funkcji stanowiska, zamiast kierować się samym wyglądem elementu.