Głowice widełkowe do siłowników pneumatycznych

Głowica widełkowa łączy tłoczysko siłownika z uchem napędzanego mechanizmu za pomocą sworznia. Takie połączenie przenosi siłę i pozwala na obrót wokół osi sworznia w jednej płaszczyźnie. Przy wyborze końcówki widełkowej trzeba porównać gwint tłoczyska, średnicę sworznia, prześwit między ramionami oraz długość montażową. Sama średnica tłoka nie wystarcza do potwierdzenia zgodności.

Kiedy połączenie widełkowe jest właściwe?

Widełki są odpowiednim rozwiązaniem dla połączenia, w którym przewidziano ruch wahadłowy wokół jednej osi. Dotyczy to na przykład napędu dźwigni, jeśli geometria mocowania pozwala siłownikowi podążać za zmianą położenia punktu zaczepienia. Należy rozpatrzyć oba końce siłownika: przegub na tłoczysku nie zastępuje wymaganego ruchu po stronie korpusu.

Głowica widełkowa nie zapewnia takiej swobody ustawienia jak przegub sferyczny. Nie należy wykorzystywać luzu między sworzniem a otworem do kompensowania przekoszenia konstrukcji. Jeżeli osie połączeń nie leżą w przewidzianej płaszczyźnie, trzeba sprawdzić sposób podparcia i rodzaj przegubu. Zestawienie mocowań i akcesoriów do siłowników pomaga rozróżnić końcówkę tłoczyska, mocowanie korpusu i sprzęgło kompensujące odchyłki.

Gwint głowicy: porównaj średnicę, skok i wykonanie

Głowicę z gwintem wewnętrznym nakręca się na odpowiedni gwint zewnętrzny tłoczyska. Taką konstrukcję ma przedstawiony niżej model C-E-RC-032. Jeśli siłownik ma otwór gwintowany w tłoczysku, potrzebuje innego rozwiązania połączenia; dwóch gwintów wewnętrznych nie można bezpośrednio ze sobą złączyć.

Przy zamawianiu podawaj pełne oznaczenie gwintu, łącznie ze skokiem. Skrót M10 w nazwie produktu nie zastępuje sprawdzenia, czy dokumentacja podaje M10×1,25 czy inne wykonanie. Zgodna średnica przy różnym skoku nie daje prawidłowego połączenia. Uwzględnij również kierunek gwintu, dostępną długość wkręcenia i miejsce na zabezpieczenie położenia głowicy przewidziane w danym montażu.

Położenia osi sworznia nie ustala się dowolnym wykręcaniem końcówki z tłoczyska. Regulacja musi pozostawić wymagane zazębienie gwintu i możliwość jego zabezpieczenia zgodnie z dokumentacją. Przy wymianie warto zmierzyć istniejącą odległość między punktami mocowania, aby odtworzyć geometrię mechanizmu, a nie tylko dobrać część o podobnym wyglądzie.

C-E-RC-032 — przykład doboru według rysunku

Głowica widełkowa C-E-RC-032 ma prawoskrętny gwint wewnętrzny M10×1,25 i stalową konstrukcję z powłoką cynkową. Karta przypisuje ją do siłownika o średnicy tłoka 32 mm w rodzinie ISO 15552. Ostateczne dopasowanie wymaga jednak porównania tłoczyska i współpracującego ucha z rysunkiem konkretnego wykonania.

Rysunek C-E-RC-032 podaje trzy szczególnie przydatne wymiary nominalne:

• D1 = 10 mm — średnica sworznia współpracującego z otworem ucha.
• B = 10 mm — prześwit między wewnętrznymi powierzchniami ramion widełek.
• L2 = 40 mm — odległość od podstawy głowicy do osi sworznia.

Te wielkości opisują różne warunki montażu. Pasujący sworzeń nie rozstrzyga, czy ucho zmieści się między ramionami, a zgodna szerokość nie potwierdza właściwej długości zabudowy. Przy porównywaniu części uwzględnij tolerancje i wymagany luz połączenia. Wymiar nominalny B nie jest zaleceniem wykonania ucha dokładnie na ten sam wymiar bez analizy pasowania. Parametrów C-E-RC-032 nie należy przenosić na pozostałe głowice C-E-RC.

Obciążenie, zakres ruchu i luz połączenia

Zgodność wymiarowa jest pierwszym etapem doboru, nie potwierdzeniem nośności. Trzeba ustalić siłę przenoszoną przez głowicę przy pchaniu i ciągnięciu oraz uwzględnić warunki przyspieszania i hamowania mechanizmu. Dane o obciążeniu powinny dotyczyć całego połączenia: głowicy, sworznia, ucha i jego mocowania. Dopuszczalnej siły nie należy wyznaczać wyłącznie z oznaczenia gwintu.

Sprawdź ruch w całym skoku. Ucho, ramiona widełek i sąsiednie części muszą zachować przestrzeń potrzebną do obrotu. Sworzeń powinien mieć właściwe zabezpieczenie przed wysunięciem, a dostęp montażowy musi umożliwiać jego założenie i późniejszy demontaż. Nie dobieraj zakresu ruchu tylko na podstawie położenia środkowego, jeżeli w skrajnej pozycji zmienia się kąt między siłownikiem a dźwignią.

Przy wymianie zużytej głowicy oceń także otwór ucha i sworzeń. Nowa końcówka nie usuwa luzu wynikającego z zużycia współpracującej części. Z kolei połączenie zbyt ciasne może ograniczyć zamierzony obrót. Dla konkretnego wykonania trzeba ustalić dopuszczalne luzy oraz wymagania dotyczące smarowania; nie należy zakładać bezobsługowości na podstawie samej nazwy „głowica widełkowa”.

Materiał i dane potrzebne do zamówienia

Materiał oraz zabezpieczenie powierzchni porównuj z warunkami otoczenia. Wskazany C-E-RC-032 jest wykonany ze stali pokrytej cynkiem; nie jest to równoznaczne z wykonaniem nierdzewnym. Jeśli połączenie będzie narażone na środki myjące, wilgoć lub substancje korozyjne, podaj te warunki przy doborze zamiast zakładać odporność całej rodziny. Sama powłoka nie potwierdza także wymagań higienicznych konkretnej aplikacji.

Do zapytania o głowicę widełkową w Pneumatig przygotuj kod i serię siłownika, pełne oznaczenie gwintu tłoczyska, średnicę otworu ucha, jego szerokość oraz wymaganą odległość do osi sworznia. Dołącz rysunek lub zdjęcie połączenia i podaj obciążenie oraz zakres ruchu. Przy wymianie zachowaj oznaczenie dotychczasowej głowicy. Taki zestaw danych pozwala porównać konkretny wariant z mechanizmem i wskazać, które wymiary lub warunki trzeba jeszcze potwierdzić przed zamówieniem.