Końcówki do sprężyn gazowych — oczka, widełki i przeguby kulowe

Końcówka łączy sprężynę gazową z klapą lub nieruchomą częścią konstrukcji. W ofercie Pneumatig są oczka, głowice widełkowe oraz gniazda ze sworzniami kulistymi do sprężyn SUSPA. Dobór obejmuje gwint sprężyny, geometrię uchwytu, średnicę sworznia lub kuli, długość zabudowy i wymagany ruch połączenia. Dopasowanie samego gwintu nie potwierdza nośności ani poprawnego ustawienia w całym zakresie otwierania.

Końcówki powinny przenosić obciążenie bez wymuszania zginania tłoczyska. Muszą również umożliwiać montaż i późniejszy demontaż sprężyny przy niezależnie podpartej pokrywie. Wybór kształtu na podstawie zdjęcia często pomija najważniejsze różnice: położenie osi obrotu, grubość oczka, szerokość widełek i przestrzeń potrzebną na ruch przegubu.

Zgodność gwintu i typu sprężyny

Poniższe przykłady zestawiają dane konkretnych końcówek z ich kartami i dołączonymi rysunkami. Typy sprężyn określają wskazane przeznaczenie, natomiast wymiary trzeba porównać z rzeczywistym uchwytem. Tabela nie jest deklaracją jednakowej nośności tych elementów.

W oczkach oznaczenie nominalnej średnicy sworznia trzeba odróżnić od wymiaru otworu na rysunku. Dla SG-1 rysunek podaje ponadto grubość płaskiej części 5 ± 0,2 mm, a dla SG-30 grubość 12 mm. Takie elementy wymagają innej przestrzeni w uchwycie, nawet jeśli w obu przypadkach montaż polega na przełożeniu sworznia przez oczko.

Kiedy oczko, kiedy widełki, a kiedy przegub kulowy?

Oczko współpracuje ze sworzniem i pozwala na obrót wokół jego osi. Sprawdza się wtedy, gdy geometria obu mocowań umożliwia taki ruch bez przekoszenia sprężyny. Ważne są średnica otworu, szerokość miejsca między elementami uchwytu i sposób zabezpieczenia sworznia. Zbyt ciasne ściśnięcie oczka może ograniczyć obrót.

Głowica widełkowa obejmuje ucho wspornika. Oprócz otworu na sworzeń trzeba dopasować szerokość szczeliny do grubości ucha, zachowując warunki swobodnego ruchu. Sama zgodność gwintu M8 z tłoczyskiem nie rozstrzyga, czy widełki wejdą na istniejący wspornik.

Połączenie kulowe pozwala na zmianę kierunku ustawienia w więcej niż jednej płaszczyźnie, w granicach konstrukcji danego przegubu. Jest przydatne przy geometrii wymagającej takiej swobody, lecz nie zapewnia nieograniczonego kąta i nie zastępuje poprawnego ustawienia mocowań. Producent omawia unikanie sił poprzecznych i prawidłową geometrię połączeń w FAQ montażowym SUSPA.

Długość końcówki zmienia długość całego zespołu

Dla SG-30 dołączony rysunek wskazuje 16 mm od czoła po stronie gwintu do osi otworu. W SG-129 odległość od czoła gniazda po stronie gwintu do środka kuli wynosi 30 mm. To różne punkty obrotu i różne gabaryty, mimo tego samego gwintu do sprężyny. Nie należy zatem wymieniać oczka na przegub kulowy bez ponownego sprawdzenia długości montażowej.

Łańcuch wymiarów obejmuje sprężynę, obie końcówki i sposób ich osadzenia. Uwzględnij długość wkręcenia oraz punkty odniesienia z rysunków. Nie dodawaj bezpośrednio całkowitej długości końcówki do długości sprężyny, jeśli część gwintu zachodzi do jej wnętrza. Po zmianie połączenia sprawdź zamknięcie, pełne otwarcie i pozycje pośrednie, aby uniknąć dobicia, rozciągania lub kolizji z ramą.

Nośność i komplet danych do doboru

Materiał końcówki, średnica gwintu i przeznaczenie do określonego typu nie wystarczają do wyznaczenia dopuszczalnej siły całego mocowania. Należy sprawdzić obciążenie konkretnej końcówki i sworznia, wytrzymałość wspornika oraz jego połączenie z klapą. Obciążenie sprężyny zmienia się w skoku, a jej działanie na klapę zależy od ramienia względem zawiasu. Zależności te opisuje kategoria sprężyny gazowe — dobór siły i mocowania.

Do zapytania w Pneumatig przygotuj oznaczenie sprężyny, siłę, gwinty, szkic uchwytów i zmierzone odległości między osiami w skrajnych położeniach. Podaj także wymagany zakres ruchu i warunki otoczenia. Pozwoli to porównać końcówki według rzeczywistego połączenia, a nie tylko podobnego wyglądu lub nazwy typu.